Open brief aan gemeenteraad over parkeergarage (9 november 2008)

Onderwerp:  Open brief als reactie op de plannen van de gemeente Leiden om op het Morspoortterrein, het gedeelte dat omsloten is door de Morsweg, de Morssingel  en de Jan C. Smutsstraat,  een “parkeerdek”  te plaatsen.

Aan            : leden van de Gemeenteraad van de gemeente Leiden

Van            : De Wijkvereniging Transvaal Leiden

Datum        : november 2008

Transvaal 1 zucht al jaren lang onder een groot verkeers- en parkeerprobleem en de daarmee samenhangende milieuprobleemen. Hier en daar zijn er pogingen ondernomen om daar iets aan te doen zonder dat dit enig effect heeft gehad. Meestal was de uitwerking negatief

De gemeente heeft nu een wild plan om de Marechausseekazerne te slopen, de bomen te kappen en op het Morspoortterrein een demontabel parkeerdek te plaatsen dat minstens 10 jaar zou moeten blijven staan. Vlak voor de zomervakantie was dit plan er plotseling als donderslag bij heldere hemel. Van enige steekhoudende argumentatie was geen sprake. Erger is echter het volledig ontbreken van enige betrokkenheid van de bewoners. In het plan staat  aangegeven dat er in de maand juli van dit jaar overleg  zou zijn met de bewoners van de betrokken wijken. Dit overleg heeft nooit plaatsgevonden. Van enig draagvlak in de wijk is daarom geen sprake.

De wijk is verbijsterd. De effecten zijn desastreus voor de wijk en de stad Leiden. Opnieuw dreigt er een mooi stukje Leiden te verdwijnen. De volgende kapitale blunder van het Leids bestuur.

De argumenten van de gemeente Leiden om tot deze ingreep over te gaan zijn van economische aard. De stad raakt bij toerist en koopgraag publiek steeds minder in trek. Men wil de verdwenen bezoekers weer terug. De winkeliers en andere ondernemers klagen over afnemende omzetten. Al in 2004 werd het plan geopperd om, parallel aan het Aalmarktproject en als alternatief voor de Boommarktgarage, een parkeergarage te bouwen op het Morspoortterrein. Het bleef bij vage plannen omdat de ruimte feitelijk te klein is en het de gemeente aan financiële middelen ontbrak om er iets moois van te maken. De gedachte was het project betaalbaar te maken door op de parkeergarage woningen, winkels en bedrijven te bouwen. Echter daar was helemaal geen ruimte voor. Het plan is nu om als eerste stap voor de oplossing van het parkeerprobleem op korte termijn een tweedehands demontabel parkeerdek aan te schaffen dat 10 jaar zou moeten blijven staan.

De Wijkvereniging Transvaal Leiden (WTL) maakt zich ernstig zorgen over dit plan en de daaruit voortvloeiende verdere aantasting van de leefomgeving. Op dit moment worden in dit deel van Leiden alle normen betreffende fijnstof, geluid en luchtkwaliteit al royaal overschreden. Met de inrichting van het geplande parkeerdek, zal de milieusituatie dramatisch verslechteren. De wijk dreigt daardoor onleefbaar te worden.

De WTL strijd al jaren voor het leefbaar maken en houden van de wijk. Ieder plan dat de leefbaarheid verder dreigt aan te tasten wordt dan ook zeer kritisch bekeken. De WTL vertegenwoordigt vele bewoners uit Transvaal maar niet iedereen. Daarom heeft de WTL voor het bepalen van een standpunt de mening van de wijkbewoners gepolst door middel van een uitgebreide enquête. De uitslag van deze enquête treft u verderop aan.

Nadere detaillering van de bezwaren.

1: Het eerste bezwaar betreft de verder afnemende luchtkwaliteit en toenemende files.

 Zoals bekend behoort de Morsweg al jarenlang tot een van de meest verontreinigde straten van Nederland. Diverse onderzoeken en luchtmetingen hebben dat aangetoond. Al jarenlang hebben de bewoners en weggebruikers last van fijn stof, zwaveldioxide, stikstofoxiden en stank.

Al jarenlang worden kilometers verkeer door deze straat geperst. In de spits staat het verkeer gewoon stil. Het verkeersprobleem begint bij het kruispunt Schipholweg-Plesmanlaan. Dit kruispunt, een van de drukste kruispunten van Leiden, ligt aan het begin van de Morsweg. De hoop dat door aanpassingen van het kruispunt Haagweg Rijnzichtbrug de doorstroming van het verkeer  substantieel zou verbeteren is slechts ten dele uitgekomen. Nog steeds is er iedere dag sprake van een verkeersinfarct.

Het plan om juist op het meest problematische deel van de Morsweg en de Morssingel een grote parkeervoorziening te bouwen is het slechtste scenario dat maar bedacht kan worden. Deze parkeervoorziening zal een verkeersaantrekkend effect hebben waardoor het aantal verkeersopstoppingen significant zal toenemen.

Ook de milieudienst West Holland geeft aan steeds meer knelpunten onstaan.  autogebruik in oude stadswijken kan worden ingeperkt, dan het juist te stimuleren, wa dat luchtkwaliteitsnormen met de realisering van een dergelijke parkeervoorziening ontoelaatbaar zullen worden overschreden.

De ligging van de parkeergarage is precies gepland voor de Morspoortbrug. Het in- en uitrijdend verkeer van de garage, plus de extra verkeersbelasting op de Morsweg en Morssingel zal verkeer op de Morspoortbrug onmogelijk maken. Daarmee wordt de ontsluiting van de wijk “De Oude Mors” ernstig belemmerd.

Beter zou het zijn om na te denken hoe het autogebruik in oude stadswijken kan worden ingeperkt in plaats van het juist te stimuleren, waardoor er steeds meer knelpunten ontstaan.

2: Het tweede bezwaar betreft het verdwijnen van een historisch stukje Leiden.

Er zijn allerlei plannen om het Morspoortterrein en het Belastingkantoorterrein te gaan ontwikkelen. Over 10 jaar zou op het Morspoortterrein een gedeeltelijk ondergrondse parkeergarage moeten komen. Om dat te financieren worden daar bovenop kantoren, winkels en appartementen gezet. Daardoor zal een van de weinige open plekken in de stad verdwijnen. In dit specifieke geval is dat dramatisch omdat de plek uitzicht geeft op één van de historische stadspoorten. We weten ook allemaal dat, wanneer eenmaal de spade in de grond is gezet, dit beeld voorgoed is verdwenen en nooit meer terugkomt.  Ook zullen de de prachtige bomen die er nu staan, de spaarzame groene longen die de stad nog heeft, moeten worden gekapt. Dit hebben we nog maar enkele jaren terug meegemaakt met het Vijverkwartier. De gemeente heeft blijkbaar niet geleerd van de planologische blunder die toen is gemaakt bij de ontwikkeling van dit mooie stukje groen.  Heerema Offshore moest kost wat kost voor de stad behouden blijven. De toenmalige wethouder liet, ondanks de vele protesten, de Vijverlocatie bebouwen, waardoor een mooi stukje Leiden verdween. Het voormalige Heeremagebouw staat nu alweer 5 jaar te verloederen, inclusief het  daarbij behorende parkeerterrein.

3: Het derde bezwaar betreft de financiële onderbouwing

De WTL wantrouwt de financiële planning van de gemeente. De tot op heden gepresenteerde financiële planning zit vol met aannamen en onzekerheden. Een degelijke financiële onderbouwing en een risicoanalyse van de aannamen ontbreken volledig.

Volgens het plan van de gemeente is de bouw van een demontabel parkeerdek op de parkeerplaats aan de Morsweg/ Morssingel slechts een eerste stap in een alles omvattende megalomane aanpak van het Leidse parkeerprobleem. De volgende stappen zijn het verwerven van de Marechausseekazerne voor een redelijk bedrag, het slopen van deze kazerne, het opzetten van een definitieve parkeergarage op die plek, het slopen van het Belastingkantoor over 10 jaar, het bouwen van een ondergrondse parkeergarage geïntegreerd in één complex van woningen, winkels en bedrijven op de locatie aan het begin van de Morsweg ter hoogte van de Morspoort.

De gemeente wil het totale plan over een periode van 10 jaar realiseren. Het ingecalculeerde tekort op de exploitatie van het demontabele betonnen monster gedurende deze periode wordt door de gemeente geschat op 2 miljoen Euro. Bij de berekening van dit tekort is al rekening gehouden met de substantiële verhoging van de parkeertarieven die de gemeente zal invoeren in heel Leiden, voor de exploitatie van de tijdelijke voorziening.

Echter het hele plan is gebaseerd op financieel drijfzand. De looptijd van 10 jaar is heel lang. Er zijn veel onzekerheden in het plan die niet te ramen zijn. Daarnaast heeft de gemeente Leiden een reputatie als het gaat om het creëren van een financiële chaos bij de uitvoer van grote projecten. De projecten lopen per definitie uit de ramingen, waarbij overschrijdingen van de oorspronkelijk geraamde kosten met een veelvoud geen uitzondering zijn.

De WTL vreest dat de uitvoering van het totale project op een financieel debacle zal uitlopen en daardoor zal stagneren.  Het demontabele betonnen monstrum van een parkeergarage zal daarom aan een zekerheid grenzende waarschijnlijkheid niet tijdelijk maar tot in lengte van dagen de toegang tot onze mooie stad zal blijven ontsieren.

Alternatieven

De WTL is van mening dat het parkeerprobleem kan worden opgelost door beter gebruik te maken van voorzieningen en mogelijkheden die voorhanden zijn.

We onderscheiden:

Bezoekers aan de stad. Mensen die komen winkelen, iets willen zien, of gebruik willen maken van bepaalde diensten. Deze categorie bezoekt de stad soms overdag, maar meestal op donderdagavond en op zaterdag. Het merendeel komt om te winkelen en wil niet al te ver  lopen met de boodschappen. Ze zijn bereid om iets te betalen voor een parkeerplaats. Deze mensen kunnen parkeren op het Morspoortterrein, op het Morssingelterrein en over een tijdje op het Marechausseekazerneterrein. Deze locaties liggen dicht bij de binnenstad en er is plaats zat.

Mensen die werken in de stad. Deze categorie parkeerders is over het algemeen niet bereid te betalen voor een plek omdat dat als dagelijkse langparkeerder wel heel duur wordt. Ze zullen net zolang zoeken totdat ze een gratis plek hebben gevonden. Dat gebeurt nu al in Transvaal I, II en III, maar ook op de Vondellaan en aangrenzende straten.

De gedachte is om voor deze parkeerders gratis parkeerplaatsen aan te bieden, die dan wel  iets verder uit de stad mogen liggen. Op het terrein van het voormalige Heerema complex kunnen met gemak 100 auto’s worden geparkeerd terwijl er ook nog plaats is voor een fietsenstalling. Vanaf deze plek is het een korte wandeling naar de binnenstad of zo men wil een korte fietstocht. Zeker indien langs de spoordijk een stukje (fiets)pad wordt aangelegd. En wat te denken van een voetgangerstunneltje onder het spoor door waardoor er een directe verbinding met Transvaal ontstaat.

Het nieuwe Heeremagebouw op de ooit prachtige Vijverlocatie heeft een aantal
inpandige parkeergarages die buiten kantooruren kunnen worden gebruikt. Mooi gelegen en niet heel ver van de binnenstad af. Deze afspraak is nooit geëffectueerd,  door iedereen vergeten maar destijds wel gemaakt.

Het terrein rond het belastingkantoor komt beschikbaar voor parkeren. Dat betekent dat er nog eens 60 plekken bij komen. Ook voor dit stuk kan overwogen worden om het parkeren gratis te houden.

Mensen die ergens anders werken maar hier (gratis) parkeren. Dit is een structurele groep mensen die bijvoorbeeld op Schiphol werken. Ze parkeren ´s morgens vroeg in Transvaal hun auto om vervolgens met de trein naar hun werk te gaan. Daarmee omzeilen ze de hoge parkeertarieven op Schiphol. Ook medewerkers van het LUMC parkeren graag gratis in Transvaal. De oplossing is om het voor die mensen onaantrekkelijk te maken om hier te parkeren en de bedrijven in de regio aan te sporen parkeervoorzieningen te maken voor hun eigen personeel. Het levert zeker 50 plekken op.

Bewoners van de stad. Al jarenlang is er een groeiende irritatie onder de bewoners van vooral Transvaal die de ontwikkelingen met lede ogen moeten aanzien. Zelf kunnen ze hun auto allang niet meer kwijt en roepen al jaren om een oplossing. Betaald parkeren of het instellen van een parkeerrestrictiegebied zou een oplossing kunnen zijn. Hoewel ook deze regeling geen garantie voor een parkeerplaats geeft kan het tot enige verbetering leiden.

In geval van een restrictiegebied is de kans op een parkeerplaats wel groter maar het kan ook de aanschaf van een auto stimuleren voor diegenen die er nog geen hebben. Bovendien dwing je mensen ervoor te moeten betalen. Uit de enquête is gebleken dat 57,7% van de bewoners voor een betaald parkeerregeling is, dat 31,0% hiervoor € 10,-  per kwartaal wil betalen en 29,6% geen bezwaar heeft tegen een tarief van € 40,-.

Het huidige parkeervergunningenhouders beleid. Het beleid betreffende de uitgifte van parkeervergunningen is er op gericht dat iedere vergunninghouder in het restrictiegebied verzekerd is van een parkeerplek. Het aantal verstrekte vergunningen is daarom beperkt gehouden. Dat is te zien in de binnenstad. Naar schatting een derde van het aantal parkeerplaatsen is onbezet. Aanpassing van het beleid waarbij niet meer wordt uitgegaan van een gegarandeerde parkeerplek maar op basis van een reële kans op een plek, zal de parkeercapaciteit in de stad aanzienlijk verhogen. Uitgaande van een gesloten beurs kunnen de vergunningen dan goedkoper worden en daarmee aantrekkelijker om aan te schaffen. De openbare ruimte wordt dan efficiënter  benut waardoor de parkeerdruk rond de binnenstad zal afnemen.

Maar je kunt ook denken aan een situatie waarbij bewoners recht hebben op een gratis vergunning per huishouden.  Voor een tweede of derde auto moet parkeergeld worden betaald net zoals dat moet gaan gelden voor iedereen die zijn auto in de wijk wil parkeren. Het parkeertarief in de wijk moet hoger zijn dan dat op de openbare parkeerplaatsen zodat die terreinen beter benut gaan worden. Wij denken hierbij aan een tarief van € 2 ,-per uur in de wijk en € 1,50 voor de gemeentelijke terreinen.

 

 

Conclusie

Is de bouw van een parkeerdek de oplossing?

Nee. Net als het huidige parkeerterrein zal het dek zwaar onderbezet blijven en nooit rendabel worden. Winkelend publiek haakt af door de hoge tarieven in combinatie met de afstand tot het centrum en gaat naar winkelcentra waar men wel gratis kan staan of zal met het openbaar vervoer komen. Mensen die vaak en langdurig in de stad moeten zijn, zullen blijven zoeken naar gratis plek en steeds vaker een (vouw)fiets meenemen naarmate ze verder zullen moeten lopen. Het parkeerprobleem zal zich steeds verder uitbreiden naar de buitenwijken.

Als wijkvertegenwoordiging weten we wat er leeft onder de bewoners en kunnen we meedenken en oplossingen aandragen en onze wensen kenbaar maken ten aanzien van de problemen in de wijk enerzijds maar ook ten aanzien van de ontwikkeling van het Morspoortterrein. Het is tenslotte onze leefomgeving en we maken ons er hard voor die leefbaarheid weer terug te krijgen.

 

Enquête.

Door middel van een uitgebreide enquête hebben wij de bewoners aan her woord gelaten. De enquête is gehouden in de maand september 2008 op een moment dat de plannen wel bekend waren bij de wijkvereniging maar nog niet bij de bewoners. Zoals dat zo vaak gaat zijn zij op geen enkele wijze betrokken geweest bij de ontwikkeling van deze plannen maar hebben zij er wel degelijk een mening over.

De respons op de enquête was overweldigend. Maar liefst 71 bewoners hebben het formulier ingevuld wat duidt op een enorme betrokkenheid.

De volledige enquête bevat ook de vele opmerkingen en suggesties van de bewoners. Die wordt apart bijgevoegd en is ook op onze website: www.transvaalleiden.nl  te lezen.

Uitslag van de wijkenquête over betaald parkeren en het plaatsen van een parkeergarage.

 

Aantal respondenten: 71

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Aantal:

Percentage:

 

 

 

 

 

 

 

Vindt u dat er een oplossing moet komen voor de parkeerdruk in de wijk?

 

 

 

 

Ja:

 

65

91,5%

 

 

 

 

 

 

 

Nee:

 

4

5,6%

 

 

 

 

 

 

 

Geen mening:

2

2,8%

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Bent u voor of tegen de bouw van een parkeergarage?

 

 

 

 

 

 

Voor:

 

8

11,3%

 

 

 

 

 

 

 

Tegen

 

54

76,1%

 

 

 

 

 

 

 

Geen mening:

9

12,7%

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Denkt u dat een dergelijke parkeergarage de parkeerproblemen zal oplossen?

 

 

 

 

 

Ja:

 

12

16,9%

 

 

 

 

 

 

 

Nee:

 

52

73,2%

 

 

 

 

 

 

 

Geen mening:

7

9,9%

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Bent u voor of tegen betaald parkeren in de wijk?

 

 

 

 

 

 

Voor:

 

41

57,7%

 

 

 

 

 

 

 

Tegen:

 

25

35,2%

 

 

 

 

 

 

 

Geen mening:

5

7,0%

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Hoeveel auto’s heeft u op dit adres?

 

 

 

 

 

 

 

0

 

16

22,5%

 

 

 

 

 

 

 

1

 

50

70,4%

 

 

 

 

 

 

 

2

 

6

8,5%

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

In welke straat woont u?

 

 

 

 

 

 

 

 

Bloemlustplein:

4

5,6%

 

 

 

 

 

 

 

Cronjestraat

1

1,4%

 

 

 

 

 

 

 

Joubertstraat:

4

5,6%

 

 

 

 

 

 

 

Lopsenstraat:

6

8,5%

 

 

 

 

 

 

 

Morsweg:

 

18

25,4%

 

 

 

 

 

 

 

Paul Krugerstraat:

20

28,2%

 

 

 

 

 

 

 

President Steijnstraat:

2

2,8%

 

 

 

 

 

 

 

v.d. Tasstraat:

4

5,6%

 

 

 

 

 

 

 

Transvaalhof:

8

11,3%

 

 

 

 

 

 

 

Transvaalkade:

3

4,2%

 

 

 

 

 

 

 

Wolmaransstraat:

1

1,4%

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Hoeveel wilt u maximaal betalen voor een parkeervergunning?

 

 

 

 

 

€ 0

 

14

19,7%

 

 

 

 

 

 

 

€ 10

 

22

31,0%

 

 

 

 

 

 

 

€ 40

 

21

29,6%

 

 

 

 

 

 

 

N.v.t.:

 

3

4,2%

 

 

 

 

 

 

 

Diversen:

 

10

14,1%